МУАЙ ТАЙ
Найман мөчний урлаг
Тайландаас гаралтай Муай тай бол гар, тохой, өвдөг, шилбэний цохилтыг хослуулдаг, дэлхий даяар хөгжсөн тулааны спорт юм.
Муай тай гэж юу вэ?
Муай тай (Muay Thai) нь Тайландын үндэсний тулааны спорт бөгөөд англиар “Art of Eight Limbs” буюу “Найман мөчний урлаг” гэж нэрлэгддэг. Учир нь хоёр гар, хоёр тохой, хоёр өвдөг, хоёр шилбэ/хөлийг цохилтод ашигладаг.
Муай тайд зөвхөн цохилт төдийгүй зай барих, хамгаалах, тэнцвэрээ хадгалах, өрсөлдөгчийн хөдөлгөөнийг унших, клинч буюу ойрын барилдаантай байрлалаас ажиллах чадвар чухал.
Түүх ба уламжлал
Муай тай нь Тайландын уламжлалт тулааны арга барилаас хөгжиж, цаг хугацааны явцад ринг, бээлий, раунд, шүүгчийн хяналттай орчин үеийн спорт болон төлөвшсөн. Өнөөдөр мэргэжлийн болон сонирхогчдын олон улсын тэмцээнүүд зохион байгуулагддаг.
Вай кру рам муай (Wai Kru Ram Muay) нь зарим тэмцээний өмнө тамирчид багш, уламжлал, бэлтгэлийн замналаа хүндэтгэн гүйцэтгэдэг ёслолын хөдөлгөөн юм. Энэ нь Муай тайг бусад тулааны спортоос соёлын хувьд ялгаруулдаг.
Найман мөчний урлаг
Гар
Шулуун, хажуу, доороос өгсөх зэрэг боксын төрлийн цохилтууд.
Тохой
Ойрын зайд хэрэглэдэг техник; аюулгүй байдлын улмаас зарим сонирхогчдын дүрэмд хязгаарлагдана.
Өвдөг
Ойрын зай болон клинчийн үед хэрэглэгдэх цохилтын нэг төрөл.
Шилбэ, хөл
Дугуй өшиглөлт, түлхэх өшиглөлт (teep) зэрэг техник.
Клинч гэдэг нь ойрын зайд байрлал, тэнцвэр, барьц хянах арга бөгөөд дүрмийн хүрээнд өвдөгний цохилт, байрлалын давуу тал үүсгэхэд ашиглагддаг. Харин бүх төрлийн шидэлт, барилдааны мэх зөвшөөрөгддөг гэсэн үг биш.
Муай тай тэмцээний дүрэм
Дүрэм нь холбоо, тэмцээний түвшин, насны ангиллаас хамааран өөр. Мэргэжлийн тулаанд түгээмэл хэрэглэгддэг бүтэц нь 5 раунд × 3 минут боловч сонирхогчдын тэмцээнүүдэд богино раунд, хамгаалалтын нэмэлт шаардлага байж болно.
| Үзүүлэлт | Ерөнхий ойлголт |
|---|---|
| Зөвшөөрөгдөх техник | Гар, тохой, өвдөг, өшиглөлт; ангиллаас хамаарсан хязгаарлалттай |
| Оноолт | Цэвэр, үр дүнтэй цохилт, хяналт, тэнцвэр зэрэг шалгуур |
| Ялалт | Шүүгчдийн шийдвэр, KO, TKO болон дүрэмд заасан бусад үндэслэл |
| Хориотой үйлдэл | Толгойн ар тал руу цохих, унасан өрсөлдөгч рүү довтлох зэрэг; нарийвчилсан заалт холбооноос хамаарна |
Тэмцээнд оролцох бол тухайн зохион байгуулагчийн албан ёсны дүрмийг заавал шалгаарай.
Бокс, кикбокс, Муай тай
| Онцлог | Бокс | Кикбокс | Муай тай |
|---|---|---|---|
| Гарын цохилт | Тийм | Тийм | Тийм |
| Өшиглөлт | Үгүй | Тийм | Тийм |
| Тохойн цохилт | Үгүй | Ихэнх дүрэмд үгүй | Тийм* |
| Өвдөгний цохилт | Үгүй | Дүрмээс хамаарна | Тийм* |
| Клинч | Цохилт хийхгүй | Хязгаарлагдмал | Чухал бүрэлдэхүүн |
* Нас, сонирхогчдын ангилал болон холбооны дүрмээр хязгаарлаж болно. Кикбоксын дүрмийн хувилбарууд өөр хоорондоо ялгаатай.
Анхлан суралцагч юунаас эхлэх вэ?
Эхлээд зөв байрлал, хөлний хөдөлгөөн, хамгаалалт, амьсгал, бие халаалтаа эзэмших нь чухал. Туршлагатай багшийн удирдлага дор цохилтын дэвсгэр, уут, хөнгөн техникийн дасгалаас эхэлж болно.
01 / Суурь
Бие халаалт, байрлал, тэнцвэр, хамгаалалт.
02 / Техник
Дэвсгэртэй ажиллах, хяналттай хөдөлгөөн, алдаагаа засах.
03 / Биеийн бэлтгэл
Аэробик тэсвэр, хүч, уян хатан байдал, сэргэлт.
04 / Аюулгүй байдал
Бээлий, шүдний хамгаалалт, шаардлагатай бусад хэрэгсэл; багшийн хяналт.
Хатуу спаррингийг яаравчлах шаардлагагүй. Толгой гэмтсэн байж болзошгүй үед бэлтгэлийг шууд зогсоож, мэргэжлийн эмчид хандана. Өвдөлт, толгой эргэх, дотор муухайрах шинжийг үл тоож болохгүй.
Түгээмэл асуулт
Муай тай ба MMA ижил үү?
Үгүй. Муай тай бол тусдаа босоо тулааны спорт. MMA нь босоо болон газрын тулааны олон төрлийн техник хослуулдаг; Муай тайг MMA тамирчид босоо тулаандаа ашиглаж болно.
Муай тайг анхлан суралцаж болох уу?
Болно. Суурь техник, хөдөлгөөн, биеийн бэлтгэлээс эхэлж, ачааллаа багштайгаа тохируулах нь зөв.
Муай тайд заавал спарринг хийх ёстой юу?
Үгүй. Биеийн тамир, техник, өөрийгөө хөгжүүлэх зорилгоор спарринггүй хичээллэх боломжтой.
Муай тайд ямар хамгаалалтын хэрэгсэл хэрэгтэй вэ?
Дасгалын төрөл, түвшнээс хамааран бээлий, гарын боолт, шүдний хамгаалалт, шилбэний хамгаалалт зэрэг хэрэглэнэ.
Нэмэлтээр унших
IFMA — International Federation of Muaythai Associations
WBC MuayThai — дүрэм, спортын мэдээлэл
UNESCO — соёл, өвийн ерөнхий мэдээлэл
Зураг нь гаднын Unsplash серверээс ачаалагдана. Тухайн зургийн холбоос өөрчлөгдвөл WordPress Media Library-д өөрийн эрхтэй зургийг байршуулан URL-ийг солино. Нийтлэл нь ерөнхий мэдээллийн зориулалттай.